“ Kiracı Firma Tarafından Yatırım Malı Seçilerek Satıcı Firma Ile Fiyat Ve Teslim Koşullarını Içeren Bir ön Anlaşma Yapılır. Proje Finansman Sağlanması Aşamasına Geldiğinde Yatırımcı Firma Bir Leasing şirketine Başvurur. Değerlendirme Için Gerekli Bilgi Ve Belgeleri Leasing şirketine Verir. Leasing şirketi Gerekli Mali Analizleri Yaparak Yatırımcı Firmaya Bir Teklifte Bulunur. Gerekli Görülürse Yatırımcı Firmadan Teminat Talep Edilir.
Anlaşmaya Varıldığı Zaman Leasing şirketi Ile Yatırımcı Firma Arasında Noter Onaylı Leasing Sözleşmesi Imzalanır. Yatırımların Teşvikli Olması Durumunda Leasing Sözleşmesi Imzalandıktan Sonra Hazine Müsteşarlığına Başvurarak Teşvik Belgesi Leasing şirketine Devredilir. Leasing şirketi Mal Bedelini Satıcı Firmaya öder.
Leasing Konusu Mallar Kiracıya Teslim Edilir. Kiracı Leasing Sözleşmesinde Belirlenen Kiraları Leasing şirketine öder Ve Malları Kullanır. Sözleşme Süresinin Sonunda Ya Mallar Kiracı Tarafından Sözleşmede Daha önce Belirlenen Düşük Bir Bedel Ile Satın Alınır, Ya Leasing Sözleşmesi Daha Düşük Bir Kira Tutarı Ile Uzatılır, Yada Mallar Kiracı Tarafından Leasing şirketine Iade Edilir. “ (a.ü.h.f , Banka Ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü Yayınları Dergisi 1999 )
1.1 Giriş
Factoringi Tanımlamadan önce Iş Hayatında Ticaretin Temel Işleyiş Mekanizmasını Inceleyelim. Hemen Tüm şirketlerin Kuruluş Amacı Durumunda Olan Kar Elde Etme Amacı şirketleri Faaliyet Alanlarına Uygun Bir ürün Veya Hizmet Yaratma Durumunda Bırakmaktadır. Bu Amaca Yönelik Süreci Aşağıdaki Gibi şematik şekle Dönüştürebiliriz.
Başlangıç Yani (1) No’lu Aşama Nakit Olarak Konulan Sermayeyi, Ya Da Diğer Bir Ifadeyle Iş Için Yatırılması Düşünülen Nakit Tutarı Göstermektedir. Bu Tutarın Bir Bölümü üretime Yönelik Makinelerin Alımı, Bir Bölümü De Işletme Sermayesi Için Kullanılır. Bu Aşamadan Sonra; Ilk önce Hammadde Alınır. Hammadde Alındıktan Sonra, Bu Hammadde Stoklanır Ve Bunu Takiben üretime Girer. üretim Ile Hammadde, Mamul Madde Haline Döner. Daha Sonra Satış Işlemi Yapılır. Satış Yapıldığı Anda , Bir Alacak Doğar. Bu Alacak Tahsil Edilir Ve Haline Dönüşür. Bu Arada Bir Miktar Da Kar Elde Edilmiş Olur. Bu Oluşmuş Olan Nakit; şekil 1’de Gösterilen Sürece Tekrar Girerek Aynı Işlemler Bütünü Defalarca Yinelenir.
Sürecin Herhangi Bir Sorun Olmaksızın, Bu şekliyle Dönmesi Istenilen, Arzu Edilen Ideal Durumu Yansıtmaktadır. Bununla Birlikte, Tüm Sürecin Her Zaman Ideal şekli Ile Sürmeyebileceğinin Dikkate Alınması Gereklidir. örneğin Satış Aşamasına Kadar Her şey Normal Gitse De, Oluşan Alacakların Tahsil Edilememesi Nakit Akışında Tıkanıklığa Yol Açar. özellikle Vadeli Satışların Yoğunlaştığı Durumlarda Bu Husus Kendini Daha Fazla Gösterir. Alacakların Fazlalaştığı Bu Gibi Durumlarda, Firmaların Mevcut Alacak Hesapları Aracılığı Ile Kendilerine Kaynak Sağlamada üç Seçeneği Bulunmaktadır;
1. Alacakları Teminat Olarak Göstermek Suretiyle Kredi Alınması.
2. Kısa Vadeli Alacakların (genelde Dayanıksız Tüketim Malları Ile Ilgili ), Genelde Rücu Hakkı Olmaksızın (rücu Hakkı Olan Işlemlerde Bulunabilir) Satılması – Factoring.
3. Kısa Ve Uzun Vadeli Alacakların (dayanıklı Tüketim Ve Yatırım Malları) Rücu Hakkı Olmaksızın Satılması – Forfaiting.
Factoring Alacak Hakkının Satışıyla Firmalara Fon Sağlayan Bir Finans Yöntemidir. Factoring Ilk Kez Anglo – Sakson ülkelerinde Yürürlüğe Konmuştur. 1300’lü Yıllarda Yün Kumaş Ihraç Eden Ingiliz Ihracatçılar, Alıcıların ödeme Yapacakları Hususunda Güvence Vererek Alacaklarını Daha Sonra Factor Adı Verilen Finans Kuruluşlarına Satıyorlardı. Bu Yöntem 1830’larda Amerika’nın Tekstil Ithalatında Yeniden Ortaya çıkmıştır. O Dönemde Amerika’da Bazı Factoring şirketleri Ingiltere’deki Tekstil Atölyelerini Temsil Ederek, Mallarını Satmış Ve Fatura Tutarlarını Alıcılardan Tahsil Ederek Atölye Sahiplerine Aktarmışlardır.
Factoring Faaliyetlerinin 1973 Sonunda Dünyada Ortaya çıkan Petrol Krizinden Sonra Yeniden Büyük Gelişme Gösterdiği Görülmektedir. 1970’li Yıların Ortalarından Itibaren Birçok Firmanın Satış Olanaklarını Hızlı Genişleme çabalarına Girmeleri Factoring Işlemlerinin Artmasına Neden Olmuştur. Factoringin Türkiye’deki Ilk Faaliyetleri Ise 1989 Yılında Başlamıştır.
Factoringe Ilişkin Olarak Daha Dar Veya Geniş Kapsamlı Tanımlar Verilmektedir. Abd Kökenli Yazında Factoring, “kısa Süreli Alacakların Geri Dönüş (rücu) Hakkı Olmaksızın Factore Devredilmesi Ve Tahsilatın Borçluya önceden Haber Verilerek Factor Tarafından Yapılması” Olarak Tanımlanmaktadır.
Avrupa Kökenli Daha Geniş Tanımda Ise Factoring, üretici Ve Tacirlere, Alacak Yönetimi, Nakit Yönetimi Ve Tahsilat Hizmeti Veren, Bu Temel Işlevlerinin Yanı Sıra Danışmanlık, Pazar Araştırmaları Ve Bilgi Işlem Hizmetleri De Sunan Bir Finansal Hizmet Paketi Olarak Nitelendirilmektedir.
Başka Bir Tanıma Göre Factoring, Vadeli Satış Yapan Firmaların Mal Satışından Doğan Alacak Haklarını Factor Adı Verilen Finansal Kuruluşlara Satmak Suretiyle Kısa Vadeli Kaynak Sağladıkları Bir Finansman Tekniğidir.
Factoringin Bir Diğer Tanımı Ise şu şekildedir : Bir Mal Veya Hizmet Satışından Doğmuş Vadeli Alacakların Temlik Alınıp, Kayıtlarının Tutularak Tahsilatlarının Yapılması, Bunlarla Ilgili Alıcı Adına % 100 ödeme Garantisi Verilmesi Ve Istendiği Takdirde Ilgili Fatura Bedellerinin ön ödeme Olarak Satıcıya Fonlanmasıdır.
Factoring Işlemi, En Geniş Biçimde, Iç Ve/veya Dış Pazarlar Için Mal Ve Hizmet Satımı Faaliyetinde Bulunan üretici Ve Tacir Firmaların Mal Ve Hizmet Satışından Doğmuş Veya Doğacak Kısa Süreli Ticari Alacaklarının Factor Olarak Adlandırılan Bir Finansal Kurum Tarafından Satın Alınarak (temellük Edilerek), Satış Bedelinin Vadesinde Tahsilinin üstlenilmesi, Istenildiğinde Vadeden önce Belirli Bir Oranda Peşin ödemenin Yapılması, Tahsil Edilememe Riskinin Karşılanması Ve Alacak Muhasebesinin Tutulması, Olarak Tanımlanabilir. Factoring Uygulamasında, Işletmenin Can Damarı Olan Nakit Akışı Kesintisiz Hale Gelmekte,gerekli Işletme Sermayesi Sağlanarak Hammadde Alımları Kolaylaşmakta, üretim Ve Satış Faaliyetlerine Katkıda Bulunulmaktadır.
Factoring Işlemi Tarihte Daha çok Tekstil Endüstrisinde
NOT: Sitedeki dosyalar üye olmak için öğrencilerin, öğretmenlerin,
Akademisyenlerin gönderdiği dosyalardan oluşmaktadır. Tümü Eğitim ve öğretim
amaçlıdır. Bu dosyaların tümünün editörden kontrol edilerek geçirilmesi yoğun
bir emek gerektiğinden, gözden kaçmış olanlar olabilir. Ayrıca bir üyemiz
tarafından gönderilen bir dosyanın telif hakkına tabi olup olmadığını her
durumda tespit edemeyebiliriz. Böyle bir durumu fark etmeniz halinde dosyanın
siteden kaldırılması için dosya adını bize mail atmanız halinde İlgili dosya 1 saat içerisinde ivedilikle
siteden kaldırılır ve kaldırıldığına dair bilgilendirme size mail yolu ile bilgi
verilir.
Telif haklarına gösterilen özen konusunda bize yardımcı olduğunuz için teşekkür ederiz..
