Türkiye’de Akarsularin Oluşturduğu şekiller
Akarsular Yeryüzünün şekillenmesinde En Etkili Olan Dış Kuvvetlerdir. çünkü, Kutup Bölgeleri, çöller Ve Dağların Yüksek Kısımları Dışında Kalan Yerlerde Akarsular Etkilidir. Sahip Olduğu Konum, Iklim Ve Topoğrafya özelliklerinden Dolayı Türkiye De Akarsuların Etkili Olduğu ülkeler Arasındadır.
Türkiye’deki Akarsu Sistemi üçüncü Jeolojik Zaman’ın Sonunda, Orojenik Hareketlerin Bitmesiyle Oluşmaya Başlamıştır. Daha Sonraki Epirojenik Hareketler Sonucu Meydana Gelen Yükselmeye Bağlı Olarak Akarsular, Vadilerine Iyice Gömülmüşlerdir. Iç Kuvvetlerin Hazırlamış Olduğu Ana Yer şekilleri Akarsular Tarafından Işlenmekte Ve Değiştirilmektedir. Böylece Akarsu Sistemi De Gelişerek Bugünkü şeklini Almıştır. Yeryüzünün Ve Türkiye’nin şekillenmesini Sağlayan Akarsular şekillerini Iki Yolla Oluştururlar.
Aşindirma Ve Biriktirme
Akarsu Aşındırmasının Bağlı Olduğu Etkenler; Suyun Miktarı, Yatak Eğimi, Akarsuyun Hızı Taşıdığı Yük Miktarı Taş Ve Tabakaların özellikleri Gibi Faktörlerdir.
Akarsuların Aşındırması; Su Kütlesinin Yatak Kenarlarına çarpması, Içlerindeki Kum Ve çakılların çarpması Ve Suyun çözmesi Sonucu Meydana Gelir.
1.aşındırma şekilleri:
Türkiye’de Akarsu Aşındırmasının Etkili Olmasını Başta Gelen Nedeni, Yüksek Dağların Fazlalığıdır. çevrelerine Göre çok Yüksek Olan Kuzey Anadolu Dağları Ve Toros Dağlarından Kaynaklanan Akarsular, Hızla Akarlar. Onun Için De Aşındırma Güçleri Fazladır.
şekil 1: Kertik Vadi (a) Ve Tabanlı Vadi (b)
Türkiye’de Akarsuların Aşındırmayla Oluşturdukları şekillerin Başında Vadiler Gelir. Vadiler, Akarsuların Içinde Aktığı Uzun çukurluklardır. Vadiler, Akarsuların Yaptığı Aşındırmayla Yanlamasına, Derinlemesine Gelişir. Diğer Yandan Da Geriye Aşındırma Sonucu Boylarını Uzatırlar.
Akarsuların Derine Aşındırması, Döküldükleri Deniz Veya Gölün Seviyesine Kadar Devam Eder. Akarsular Bu Seviyeye Göre Yapabilecekleri Aşındırmayla Vadilerine Enine, Derinlemesine Ve Boyuna Uzatırlar.
NOT: Sitedeki dosyalar üye olmak için öğrencilerin, öğretmenlerin,
Akademisyenlerin gönderdiği dosyalardan oluşmaktadır. Tümü Eğitim ve öğretim
amaçlıdır. Bu dosyaların tümünün editörden kontrol edilerek geçirilmesi yoğun
bir emek gerektiğinden, gözden kaçmış olanlar olabilir. Ayrıca bir üyemiz
tarafından gönderilen bir dosyanın telif hakkına tabi olup olmadığını her
durumda tespit edemeyebiliriz. Böyle bir durumu fark etmeniz halinde dosyanın
siteden kaldırılması için dosya adını bize mail atmanız halinde İlgili dosya 1 saat içerisinde ivedilikle
siteden kaldırılır ve kaldırıldığına dair bilgilendirme size mail yolu ile bilgi
verilir.
Telif haklarına gösterilen özen konusunda bize yardımcı olduğunuz için teşekkür ederiz..
